Table of Contents
MỤC LỤC
LỜI NÓI ĐẦU
CHƯƠNG 1: L[M THẾ N[O ĐỂ HIỂU T]M LÝ NGƯỜI KHÁC
KHẢ NĂNG NHÌN THẤU ĐỐI PHƯƠNG
BIẾT MÌNH BIẾT NGƯỜI
CÁI KHÓ CỦA VIỆC THUYẾT PHỤC
NHÌN THẤU NHAU
LỜI CẢNH CÁO CỦA PHÙNG QUÁN
CÁI KHÓ CỦA VIỆC Đ\NH GI\ NGƯỜI KHÁC
THƯỚC ĐO CON NGƯỜI
ƯU ĐIỂM VÀ KHUYẾT ĐIỂM
ĐIỀU CHỈNH “ỐNG KÍNH” CỦA MÌNH
SỰ YÊU GHÉT CỦA CON NGƯỜI
CẢNH GIÁC VỚI NHÂN DUYÊN
HIỆU QUẢ CỦA KHÉO ĂN, KHÉO NÓI
CHƯƠNG 2: QUAN S\T ĐỂ NHÌN THẤU LÒNG NGƯỜI
QUAN SÁT THIỆN Ý
QUAN SÁT NHỮNG THAY ĐỔI CỦA MŨI
NGŨ QUAN VỚI TÌNH CẢM
ĐỌC T]M LÝ QUA NƯỚC MẮT
NHÌN RA TÂM TRẠNG CĂNG THẲNG CỦA ĐỐI PHƯƠNG

NHÌN THẤU LÒNG NGƯỜI QUA LỜI NÓI
NHÌN THẤU LÒNG NGƯỜI QUA CỬ CHỈ
NHÌN THẤU LÒNG NGƯỜI QUA CÁCH NÓI CHUYỆN
NHÌN THẤU LÒNG NGƯỜI QUA THÓI QUEN
ĐIỀU KIỆN CỦA NGƯỜI ĐỌC TÂM LÝ
VỨT BỎ ĐI ẤN TƯỢNG BAN ĐẦU
SỰ THỰC HƯ CỦA TH\I ĐỘ
“TUYỆT ĐỐI” CHO THẤY NHỮNG GÌ
TÂM LÝ Ỷ LẠI
HÒA GIẢI SỰ HIỂU NHẦM
KHUYNH HƯỚNG TÂM LÝ CHUNG CỦA CON NGƯỜI
CÁ TÍNH LÀNH MẠNH
CHƯƠNG 3: QUẢN TRỊ NHÂN LỰC VÀ VIỆC NHÌN THẤU LÒNG NGƯỜI
QUẢN LÝ VIỆC NẮM BẮT LÒNG NGƯỜI
ĐỀ BẠT NHÂN TÀI
GÂY CHẤN ĐỘNG LÒNG NGƯỜI
BIỂU HIỆN TÂM TRẠNG CỦA CON NGƯỜI
NGHỆ THUẬT PHÊ BÌNH
ỨNG XỬ VỚI NGƯỜI NẮM QUYỀN
BÁN TÍN BÁN NGHI
QUẢN LÝ SỰ ĐI LẠI
B\O Đ\P SỰ QUAN TÂM
NẮM BẮT TRÁI TIM CỦA CẤP DƯỚI
ĐỌC VÀ HIỂU ĐƯỢC TRÁI TIM CỦA CẤP TRÊN

LÀ MỘT THÍNH GIẢ THÀNH THỰC
HIỆP LỰC HỢP TÁC
C\CH THÚC ĐẨY MỐI GIAO TÌNH
TRÊN BÀN CỦA CẤP DƯỚI
XỬ LÝ QUAN HỆ VỚI CẤP TRÊN
HIỆU QUẢ GẦN Đ]Y
H[NH ĐỘNG LỄ ĐỘ
CHƯƠNG 4: GIAO TIẾP SẼ BỘC LỘ L^NH ĐẠO GIỎI
I. KHÍ PHÁCH
1. PHẢI CÓ KHÍ PHÁCH LỚN
2. PHẢI CÓ S\CH LƯỢC QUẢN LÝ LINH HOẠT
3. VẬN DỤNG SỨC MẠNH CỦA TỔ CHỨC
4. DÁM QUYẾT ĐO\N
5. PHẢI CÓ DŨNG KHÍ
6. PHẢI CÓ TRÍ THÔNG MINH
7. VẬN DỤNG LINH HOẠT PHƯƠNG PH\P “TUNG HO[NH B[I HẠP” CỦA QUỶ CỐC
TỬ.
8. BIỆN PH\P “CỰC ĐOAN”
II. ĐỘ LƯỢNG
1. PHẢI CÓ TẤM LÒNG BAO DUNG, RỘNG LƯỢNG
2. BIẾT THA THỨ
3. TỰ TRÁCH MÌNH
4. ĐIỀU CÓ THỂ L[M V[ ĐIỀU KHÔNG THỂ LÀM (TỨC KHÔNG CỐ CHẤP)
5. “NƯỚC BỌT TỰ KHÔ”

6. KHÔNG CHẤP CHUYỆN NHỎ
III. CÔNG BẰNG VÀ CHÍNH TRỰC
1. CÔNG BẰNG LÀ LẼ PHẢI, CHÍNH TRỰC THẮNG GIAN TÀ
2. THÀNH CÔNG NHỜ Ở CÔNG BẰNG
3. CHÍ CÔNG VÔ TƯ
4. BIỆN PHÁP PHÒNG TRÁNH CHỨNG BỆNH NGUY HIỂM CHỦ NGHĨA C\ NH]N
IV. ĐẠI NH]N ĐẠI ĐỨC
1. THỰC HIỆN TRỌN VẸN NGHĨA VỤ CỦA MÌNH
2. TIẾT KIỆM ĐỂ DƯỠNG ĐỨC
3. KHÔNG NÊN NHẬN THÌ KHÔNG NHẬN
4. ĐỨC KHIÊM TỐN
5. THẤY SAI SỬA NGAY
V. PHƯƠNG CH]M QUẢN LÝ
1. MỌI VIỆC QUY VỀ “ĐƠN GIẢN, DỄ D[NG”
2. QUẢN LÝ THEO CHỨC TRÁCH
3. TẬP HỢP VÀ SỬ DỤNG ĐÚNG SỞ TRƯỜNG CỦA NHÂN TÀI
4. GI\M ĐỐC NĂNG ĐỘNG
CHƯƠNG 5: NHỮNG ĐIỀU TỐI KỴ TRONG VIỆC DÙNG NGƯỜI
S\U NĂNG LỰC DÙNG NGƯỜI
NĂM NGUYÊN NH]N DÙNG NGƯỜI
BỐN ĐIỀU QUAN TRỌNG KHI DÙNG NGƯỜI
BỐN CHỖ DỰA ĐỂ DÙNG NGƯỜI
BẢY MƯU KẾ TRONG DÙNG NGƯỜI
BA NGUYÊN TẮC CƠ BẢN DÙNG NGƯỜI

DÙNG NGƯỜI CHO VIỆC CÔNG
DÙNG NGƯỜI THEO CHUYÊN MÔN CỦA HỌ
DÙNG NGƯỜI PHẢI CÓ LÒNG TIN
DÙNG NGƯỜI PHẢI CÓ THÀNH Ý
DÙNG NGƯỜI PHẢI KHOAN DUNG
DÙNG NGƯỜI PHẢI CÓ NGHỆ THUẬT
DÙNG NGƯỜI PHẢI MẠNH DẠN
DÙNG NGƯỜI PHẢI BIẾT TRÙ TÍNH
BẢY ĐIỀU CẦN THIẾT TRONG DÙNG NGƯỜI CỦA CÁC ÔNG CHỦ
I. NGƯỜI ĐẾN LÚC DÙNG LẠI KHÔNG DÙNG ĐƯỢC - NHỮNG ĐIỀU KIÊNG Kị KHI
DÙNG NGƯỜI
VIỆC KIÊNG KỊ PHẢI TỰ MÌNH LÀM - DŨNG KHÍ CỦA NGƯỜI THƯỜNG
KIÊNG KỊ VIỆC CẤP TRÊN, CẤP DƯỚI KHÔNG KHÁC NHAU, CẤP TRÊN, CẤP DƯỚI
CÙNG ĐƯỜNG
ĐỘC ĐO\N L[ ĐIỀU ĐẠI KỊ TRONG DÙNG NGƯỜI
GHÉT HIỀN KỊ T[I, ĐÈ NÉN NH]N T[I
NƯỚC HỒ QUÁ SẠCH SẼ KHÔNG CÓ CÁ
DÙNG NGƯỜI KHÔNG THỂ QUÁ SỨC MÀ KHÔNG QUAN SÁT
CẤM KỊ CHỈ NGHE VÀ TIN MỘT PHÍA
NHỮNG ĐIỀU CẤM KỊ KHI CHIÊU MỘ DÙNG NGƯỜI
CẤM KỊ TRONG VIỆC TRỌNG DỤNG VÀ XỬ PHẠT NẶNG
TUYỆT ĐỐI CẤM KẾT BÈ KẾT ĐẢNG
TUYỆT ĐỐI KỊ VIỆC DÙNG NGƯỜI VÌ TÌNH RIÊNG
TUYỆT ĐỐI KỊ VIỆC THAM CỦA M[ KHÔNG TIN NGƯỜI
DÙNG NGƯỜI KỊ NHẤT LÀ BAO BIỆN LÀM THAY

II. TIỀN BẠC DÙNG RỒI SẼ HẾT, DÙNG NHÂN TÀI MỚI CÓ ĐƯỢC THIÊN HẠ - PHƯƠNG
PHÁP SỬ DỤNG T[I NĂNG TRÍ TUỆ TRONG THIÊN HẠ
THƯƠNG NH]N NGU XUẨN TIÊU TIỀN, THƯƠNG NH]N THÔNG MINH DÙNG
NGƯỜI
KHÔNG PHẢI LÀ VIÊN CHỨC KHÔNG TỐT, MÀ CHỈ LÀ KHÔNG BIẾT DÙNG NGƯỜI
KHÔNG CÓ HIỀN TÀI SẼ KHÔNG TH[NH ĐẠI SỰ
NGƯỜI CHỦ SÁNG SUỐT DÙNG NGƯỜI SẼ ĐẠT ĐƯỢC NHIỀU LỢI ÍCH
TIN DÙNG NGƯỜI HIỀN TÀI CÓ THỂ PHÂN CHIA THIÊN HẠ
NGƯỜI THƯỢNG ĐẲNG COI T[I NĂNG L[ CỦA QUÍ, KẺ HẠ ĐẲNG COI TIỀN BẠC
LÀ CỦA QUÍ
NƯỚC CÓ NGƯỜI HIỀN T[I, NGƯỜI KHÁC KHÔNG THỂ BẮT NẠT ĐƯỢC
NƯỚC CÓ NGƯỜI HIỀN T[I, NGƯỜI CHỦ SÁNG SUỐT CÓ THỂ TRÔNG CẬY
ĐƯỢC NGƯỜI SẼ THẮNG, MẤT NGƯỜI SẼ BẠI
GẶP ĐƯỢC NGƯỜI HIỀN T[I NHƯ C\ GẶP NƯỚC
NGƯỜI TÀI TRÍ GIỮ NHÂN TÀI, KẺ NGU XUẨN GIỮ NGỌC CHÂU
CON NGƯỜI LÀ NHÂN TỐ QUAN TRỌNG NHẤT
BIẾT NGƯỜI CÓ THỂ GIỮ ĐƯỢC THIÊN HẠ
NH[ CÓ C]Y NGÔ ĐỒNG SẼ DỤ ĐƯỢC PHƯỢNG HO[NG ĐẾN
Đ^ CÓ B\ NHẠC, NGỰA TỐT KHÔNG THIẾU
NHÀ PHẢI CÓ NỀN MÓNG, ĐỂ CON CÁI SINH CHÁU CHẮT
TRANH GIÀNH NHÂN TÀI, KHÔNG TIẾC TIỀN CỦA
NẮM BẮT ĐƯỢC T[I NĂNG CHƯA PH\T TRIỂN ĐỂ PHÁT HUY NÓ LÊN
MUỐN DỰNG NGHIỆP B\ VƯƠNG TẤT PHẢI DÙNG NGƯỜI HIỀN TÀI
KHÍCH LỆ NHÂN TÀI XUẤT HIỆN, MẠNH DẠN SỬ DỤNG NHÂN TÀI
BỒI DƯỠNG NHỮNG T[I NĂNG CHẤT PHÁC, KHAI THÁC NHỮNG T[I NĂNG
THỰC SỰ CỦA HỌ

Đ[O TẠO TƯỚNG TÀI TRUNG THÀNH, CHÚ TRỌNG NH]N NGHĨA
NHẬN BIẾT NGƯỜI QUA XỬ LÝ CÔNG VIỆC, CÓ THỂ BIẾT ĐƯỢC H[NH VI ĐẠO
ĐỨC CỦA HỌ
T[I NĂNG CỦA NGƯỜI KHÁC CÓ THỂ DÙNG CHO MÌNH ĐƯỢC
KIÊN TRÌ CHỜ ĐỢI, NHÂN TÀI SẼ PHỤC MÌNH
DÙNG TRÍ TUỆ CỦA CON NGƯỜI CÒN HƠN DÙNG SỨC CỦA HỌ
DÙNG T[I NĂNG CỦA CON NGƯỜI ĐỂ VỀ SAU VƯỢT LÊN
DÙNG NGƯỜI CÓ TRÍ TUỆ PHẢI BIẾT LAY ĐỘNG TRÁI TIM HỌ
III. CHỈ DÙNG MỘT ĐIỂM, KHÔNG ĐỀ CẬP TỚI C\C ĐIỂM KHÁC - CÁCH TIN DÙNG
MỘT MẶT T[I NĂNG TRONG THIÊN HẠ
DÙNG NGƯỜI KHÔNG NHẤT THIẾT TẤT CẢ ĐỀU PHẢI L[ NGƯỜI HIỀN TÀI
DÙNG NGƯỜI CHỈ DÙNG SỞ TRƯỜNG CỦA HỌ
LÝ LẼ DÙNG NGƯỜI DŨNG CẢM L[ THƯỞNG PHẠT CÓ GIỚI HẠN
LÝ LẼ DÙNG NGƯỜI TÀI TRÍ - DÙNG NGƯỜI TUỲ THEO T[I NĂNG CỦA TỪNG
NGƯỜI
LÝ LẼ VỀ VIỆC DÙNG NGƯỜI GIÀ, CẦN PHẢI KỊP THỜI KHÔNG RÕ MUỘN
TÍNH C\CH DÙNG NGƯỜI, CẦN TRÁNH THIỂN CẬN
DÙNG TÀI NĂNG KỲ LẠ, BINH LÍNH KHÔNG ĐỔ MÁU
IM LẶNG ĐỂ ĐỐI PHÓ, ĐỂ NGƯỜI NÓI KHÔNG NÓI ĐƯỢC
BIẾT T[I RIÊNG ĐỂ DÙNG CHO ĐÚNG
XỬ LÝ VIỆC LỚN KHÔNG CẦN CÂU NỆ VÀO CÁC CHI TIẾT NHỎ
NGƯỜI CÓ ÍT TÀI LẠI MUỐN MÌNH NỔI, NGƯỜI NHIỀU TÀI LẠI BÌNH DỊ
LIỆU CƠM GẮP MẮM KHÉO LÉO DẪN DẮT
DÙNG NHỮNG C\I ĐƯỢC, TRÁNH NHỮNG CÁI MẤT
TẤN CÔNG ĐIỂM YẾU, Đ\NH NHỤT NHUỆ KHÍ

VIÊN TƯỚNG PHỤ TÁ KHÔNG THỂ THIẾU ĐƯỢC
LẤY THIẾU BÙ ĐỦ, LẤY CHẬM CHẠP THẮNG LANH LỢI
C\CH DÙNG NGƯỜI CÓ T[I BÌNH THƯỜNG: TÙY VIỆC MÀ CHỌN NGƯỜI
DÙNG NGƯỜI CÓ TÀI VỀ TỪNG MẶT: THÀNH BẠI LÀ Ở CHỖ BIẾT PHÂN BIỆT
ĐƯỢC T[I NĂNG VỀ TỪNG MẶT CỦA HỌ
DÙNG NGƯỜI THEO BẨM SINH CỦA HỌ, NGAY CẢ KHI NGƯỜI ĐÓ BỊ KHIẾM
KHUYẾT
C\CH DÙNG C\C MƯU SĨ: TRƯỚC HẾT PHẢI LÀM YÊN LÒNG HỌ
C\CH DÙNG C\C MƯU SĨ: PHẢI BIẾT TÍNH XA
VÌ C\I “CƯƠNG” CỦA HỌ, KÍCH THÍCH ĐỂ DÙNG HỌ
VÌ HỌ THẲNG THẮN NÊN PHẢI DÙNG SỰ CHÂN THÀNH CỦA HỌ
DÙNG NGƯỜI THÔ BẠO: XEM THẾ ĐỂ DẪN DẮT HỌ
DÙNG NGƯỜI THẲNG THẮN: BIẾT SAI PHẢI SỬA
DÙNG KẺ ÁC: LẤY ĐỘC TRỊ ĐỘC
CÁCH DÙNG QUAN: LẤY NGƯỜI CHẾ NGỰ NGƯỜI
CON NGƯỜI CÓ NHIỀU LOẠI KH\C NHAU, NHƯNG MỌI T[I NĂNG ĐỀU DÙNG CẢ
IV. DÙNG NGƯỜI THEO KẾ, NƯỚC LÊN THUYỀN LÊN -PHƯƠNG PH\P DÙNG NHỮNG
T[I NĂNG THEO THỜI THẾ TRONG THIÊN HẠ
DÙNG NGƯỜI THEO VIỆC NHẤT ĐỊNH THÀNH CÔNG
DÙNG NGƯỜI THEO THỜI, CÓ THỂ DÙNG NHẤT THỜI
THỜI THẾ TẠO ANH HÙNG - BIẾT DÙNG SẼ THẮNG
THIÊN TÀI VÔ GIÁ - NGÀN VÀNG KHÔNG TIẾC
NHÌN NGƯỜI THEO THỜI THẾ, TỨC L[ KHÔNG XÉT ĐẾN QUÁ KHỨ
V. DÙNG NGƯỜI THEO ĐỨC, ĐỨC CAO SẼ THU PHỤC ĐƯỢC NHIỀU NGƯỜI THEO
CÁCH DÙNG KHÍ CHẤT CON NGƯỜI TRONG THIÊN HẠ
DÙNG NGƯỜI MỘT C\CH TRUNG NGHĨA, NH]N KHÍ THỊNH VƯỢNG

MẠNH DẠN DÙNG NGƯỜI, CHỌN NGƯỜI XUẤT CHÚNG
CÓ NGỌN CỜ TỐT ĐỂ DỄ CHIÊU NẠP NHÂN TÀI
ĐƯA NGƯỜI HIỀN TÀI V[O ĐÚNG VỊ TRÍ, NHÂN TÀI SẼ KÉO ĐẾN
HOÁ THÙ THÀNH BẠN, SẼ LÀM TA NGÀY CÀNG MẠNH, ĐỊCH NGÀY CÀNG YẾU
DÙNG NGƯỜI PHẢI BẰNG LÒNG TIN, LẤY TRÁI TIM THAY CHO TRÁI TIM
Đ^ DÙNG NGƯỜI THÌ KHÔNG NGHI, Đ^ NGHI THÌ KHÔNG NÊN DÙNG
LẤY ĐỨC ĐỂ THU PHỤC LÒNG NGƯỜI, THIÊN HẠ SẼ KHÔNG CÒN TRỘM CƯỚP
MỘT LỜI HỨA Đ\NG NG[N V[NG, NG[N NGƯỜI SẼ QUY PHỤC
LẤY ĐỨC ĐỂ DÙNG NGƯỜI, TỨC L[ ĐỨC, T[I LUÔN ĐI LIỀN NHAU
DÙNG NGƯỜI PHẢI CH]N TH[NH, TRÊN DƯỚI ĐỒNG LÒNG
NÓI THẲNG, NIỀM VUI CỦA ĐỜI NGƯỜI LÀ HIỂU NHAU
DÙNG NGƯỜI BẰNG NH]N ĐỨC, CÓ THỂ GI[NH ĐƯỢC THIÊN HẠ
VI. DÙNG NGƯỜI BỞI CÁI UY, LẤY THẾ ĐỂ DÙNG NGƯỜI - C\CH DÙNG NGƯỜI CÓ
QUYỀN THẾ TRONG THIÊN HẠ
LẤY THIÊN TỬ RA ĐỂ LỆNH CHO CHƯ HẦU
NỊNH HÓT BỢ ĐỠ ĐỂ LẤY TÍN NHIỆM
NGỤY TRANG ĐƠN THUẦN ĐỂ LẤY LÒNG
BIỂU THỊ SỰ TRUNG THÀNH NGU NGỐC ĐỂ ĐƯỢC TRỌNG DỤNG
BIỂU THỊ TÌNH CẢM ĐỂ MONG ĐƯỢC GẦN GŨI
KÍNH NHI VIỄN CHI, ĐỂ GIÀNH MỘT CON ĐƯỜNG CHO SAU NÀY
MƯỢN DAO GIẾT NGƯỜI, TRỊ THIÊN HẠ BẰNG PHÁP CHẾ
PHẢI ĐỀ PHÒNG TỪ VIỆC NHỎ, LẤY CÁI NHỎ ĐỀ PHÒNG CÁI LỚN
LIỆU CƠM GẮP MẮM, XEM GIÓ LÁI THUYỀN
LÀM NHỮNG GÌ MÀ HỌ THÍCH

VII. DÙNG NGƯỜI BẰNG SỰ YÊU QUÝ, LẤY TÌNH CẢM ĐỂ RUNG ĐỘNG LÒNG NGƯỜI C\CH DÙNG NGƯỜI TRUNG HẬU TRONG THIÊN HẠ
DÙNG NGƯỜI THEO VIỆC, KHÔNG CÂU NỆ TÍNH CÁCH
PHẢI RỘNG LƯỢNG, LẤY ĐỨC BÁO OÁN
THƯỞNG ÂN TRỌNG TẤT SẼ ĐƯỢC TƯỚNG TRUNG THÀNH
DŨNG CẢM GÁNH VÁC TRÁCH NHIỆM, TRÊN DƯỚI MỘT LÒNG
L[M ƠN V[ L[M UY, TỨC LÀ BIẾT TIẾN BIẾT LUI
TRỊ NGƯỜI THEO C\CH “NHU”, THÌ KHÔNG “CƯƠNG” N[O KHÔNG Đ\NH ĐỔ
MUỐN BẮT THÌ PHẢI THẢ TRƯỚC SAU ĐÓ SẼ TRỪNG TRỊ
TIỀN BẠC CÓ LỢI CHO VIỆC THU HÚT NGƯỜI TÀI NHẰM PHỤC VỤ CHO Ý ĐỒ
LỚN
L[M ƠN ĐỂ DÙNG CHO SỰ TRUNG THÀNH
TRỒNG HOA MÙA XUÂN CHỜ MÙA THU HÁI QUẢ
SAI THÌ PHẢI TRÁCH, LẤY YÊU QUÝ ĐỂ THAY ĐỔI NGƯỜI
L[M ƠN CHO NGƯỜI KHÔNG PHẢI Ở CHỖ LỚN HAY NHỎ
MUỐN ĐƯỢC NGƯỜI TRUNG THÀNH CẦN PHẢI ĐƯỢC LÒNG NGƯỜI
MƯỢN NGHĨA KẾT BẠN SẼ CÓ ĐƯỢC TRUNG THẦN
CHO NGƯỜI MỘT ÍT, B\O Đ\P ĐƯỢC NHIỀU
DÙNG NGƯỜI BẰNG SỰ DŨNG CẢM, DÙNG TÌNH ĐỂ LAY ĐỘNG CON NGƯỜI
TRỌNG THƯỞNG ẮT SẼ CÓ DŨNG TƯỚNG
CỨU NGƯỜI LÚC NGUY NAN, THIỆN GIẢ THIỆN BÁO
HÔN CỔ KẾT GIAO SỐNG CHẾT CÙNG NHAU
KHÔNG TÍNH TO\N ĐƯỢC MẤT CÓ THỂ ĐƯỢC NGƯỜI TRUNG THÀNH
KHÔNG TÍNH TOÁN NHỮNG ĐIỀU NGHI NGỜ TRƯỚC Đ]Y SẼ CÓ BẦY TÔI GIỎI
NHẬN ÂN CỦA NGƯỜI B\O ĐỨC CHO NGƯỜI

L[M ƠN CHO NGƯỜI, LẤY TÌNH ĐỂ L[M ĐỘNG LÒNG NGƯỜI
YÊU QUÝ NGƯỜI, QUYẾT MỘT LÒNG VÌ NGƯỜI

MỤC LỤC
Lời nói đầu
Chương 1: L{m thế n{o để hiểu t}m lý người khác
Chương 2: Quan s|t để nhìn thấu lòng người
Chương 3: Quản trị nhân lực và việc nhìn thấu lòng người
Chương 4: Giao tiếp sẽ bộc lộ l~nh đạo giỏi
Chương 5: Những điều tối kỵ trong việc dùng người

LỜI NÓI ĐẦU

T

rong cuộc sống sôi động ngày nay, nhu cầu giao tiếp ngày càng trở nên bức xúc, quan
hệ giao tiếp cüng ng{y c{ng trở nên phức tạp. Nghiên cứu, tìm hiểu t}m lý con người
không những giúp chúng ta thành công trong công việc, sự nghiệp, mà còn giúp
chúng ta vui vẻ, nhẹ nhàng trong cuộc sống.

Cuốn sách này không chỉ giúp ích cho các nhà doanh nghiệp, nhà chính trị, mà còn giúp
mọi người khắc phục trở ngại trong quan hệ đối nhân xử thế, nhận biết lòng người, đặng
thu phục nh}n t}m để đạt tới thành công.

CHƯƠNG 1:
LÀM THẾ N[O ĐỂ HIỂU T]M LÝ NGƯỜI
KHÁC
KHẢ NĂNG NHÌN THẤU ĐỐI PHƯƠNG

K

hả năng nhìn thấu t}m lý v{ h{nh động của đối phương l{ mục tiêu của tâm lý học và
khoa học hành vi ngày nay. Thế nhưng, khả năng n{y không chỉ dựa vào lý luận để
giải quyết mà phải dựa trên mối quan hệ diệu kỳ giữa con người với con người. Bây
giờ chúng ta lấy một câu chuyện tiêu biểu về khả năng nhìn thấu đối phương vốn đ~
được vận dụng từ thời Chiến quốc để chứng minh.

Nước Sở có một người, vì việc công mà anh ta bị tình nghi phạm tội, tuy Tể tướng đ~
điều tra ba năm, nhưng vẫn không thể phán quyết tội của anh ta được. Anh ta rất muốn biết
tâm lý của Tể tướng, nhưng vì đang bị tình nghi, lại không thể trực tiếp hỏi Tể tướng, anh ta
thấp thỏm không yên, bụng nghĩ: “Rốt cục mình có tội hay không đ}y? Nếu mình có tội, nhà
cửa của mình nhất định sẽ bị tịch thu, tại sao Tể tướng mãi vẫn chưa có h{nh động gì?”. Cuối
cùng anh ta nghĩ được một c|ch để thăm dò t}m lý của Tể tướng. Anh ta nhờ một người rất
thân với Tể tướng đến gặp Tể tướng và vờ như buột miệng nói: “Nh{ của tên bị tình nghi
kia có thể nhượng cho tôi ở được không?”. Anh ta nghĩ bụng nếu Tể tướng đồng ý, thì cho
thấy Tể tướng sẽ kết tội. Nhưng Tể tướng lắc đầu nói: “Không! Người này không có tội, ngôi
nh{ đó không thể nhượng cho ngươi được”. Lúc người kia ra về, Tể tướng thầm kêu một
tiếng: “Hỏng rồi!” Đồng thời lớn tiếng gọi anh ta nói: “Ta với ngươi giao tình chẳng đến nỗi
nào, tại sao ngươi lại giở thủ đoạn ra với ta?”. Người kia biết rõ đ~ bị nhìn thấu rồi, song vẫn
giả bộ không hiểu nói: “Tôi có giở trò gì đ}u?”. Tể tướng nói: “Yêu cầu của ngươi bị ta từ
chối, mà lại vẫn vui vẻ như vậy, ta nghĩ ngươi nhất định là chịu sự uỷ thác của kẻ bị tình
nghi kia đến dò ta phải không?”.
Trong câu chuyện này, hai nhân vật chính đều dùng những phương ph|p kh|c nhau để
nhìn thấu một cách thành công tâm ý của đối phương. Những chuyện đại loại như vậy,
trong cuốn “Chiến quốc s|ch” còn rất nhiều. Nếu các bạn hứng thú, xin đừng ngại giở ra để
xem tiếp.

BIẾT MÌNH BIẾT NGƯỜI
Binh pháp cổ đại của Trung Quốc rất đề cao khả năng “nhìn thấu t}m lý đối phương”, c|i
gọi l{ “biết mình biết người, trăm trận trăm thắng” l{ vậy.

Tôn Tử, người được coi là ông tổ của nền binh học, trong binh ph|p, ông đ~ chỉ ra được
nhiều điều huyền bí trong quan hệ giao tiếp (vì binh ph|p l{ phương ph|p b{n về chiến
tranh trên cơ sở hành vi của con người). Người ngang hàng với Tôn Tử là Ngô Tử cüng đ~
nói như thế n{y: “Ph{m khi bắt đầu chiến tranh, trước tiên phải hiểu được cá tính của
tướng lĩnh đối phương, sau đó mới nghiên cứu t{i lược của anh ta”. Hay nói một cách khác,
khi đứng trước chiến tranh, cần nghiên cứu điều tra tính c|ch tướng địch trước, sau đó mới
nhìn thấu được năng lực của anh ta. Dựa vào tình hình của đối phương để vận dụng phương
pháp thích hợp, như vậy sẽ có thể nhanh chóng nắm được phần thắng. Dưới đ}y chúng tôi
lấy một v{i s|ch lược chiến tranh mà Ngô Tử đưa ra để các bạn tham khảo:
1. Người tham lam mà không biết liêm sỉ, có thể dùng tiền bạc để mua anh ta.
2. Người đơn điệu mà không coi trọng việc biến hoá, có thể dùng s|ch lược để làm
cho anh ta phải mệt vì trốn chạy.
3. Tướng địch nếu ăn chơi xa xỉ, không quan t}m đến sự gian khổ nghèo túng của
bộ hạ, chúng ta có thể lợi dụng bộ hạ của anh ta để làm cho nội bộ chúng phân
hoá.
4. Tướng địch nếu do dự không quyết, hoàn toàn không có chủ kiến và làm cho bộ
hạ cảm thấy l{ người không thể nhờ cậy, có thể dùng thủ đoạn đe dọa, làm cho
chúng kinh sợ bỏ chạy.
Xét bề ngoài, chiến tranh là một môn học phức tạp, “thắng” v{ “bại” chẳng ai có thể liệu
trước được. Thế nhưng nếu có thể nhìn thấu đối phương, đồng thời vận dụng s|ch lược
đúng đắn, thì có thể luôn luôn gi{nh được thế có lợi. Cüng theo lẽ đó, vận dụng vào trong
quan hệ giữa người với người, hiệu quả cüng tương tự.

CÁI KHÓ CỦA VIỆC THUYẾT PHỤC
Muốn thuyết phục người kh|c hay đề xuất ý kiến, trước tiên cần chú ý tới việc nên vận
dụng kỹ xảo giao tiếp như thế n{o. Nhưng khi H{n Phi Tử tập trung bình luận về chính trị
của Trung Quốc trong tác phẩm của mình ông lại không nói như vậy; ông chủ trương trước
hết cần nhìn thấu tâm lý của đối phương. Quả thực, nếu không phù hợp với tâm lý của đối
tượng, thì cho dù bạn nói có dễ nghe đến mấy, đối phương cüng đều coi như gió thổi bên tai
mà thôi. Muốn thuyết phục đối phương m{ lại không hiểu được t}m lý, như vậy rất khó
được kết quả. Chẳng hạn: cứ khi đối phương đang bận rộn, bạn lại muốn nói chuyện với anh
ta, chẳng mấy chốc anh ta sẽ ghét bạn. Dù l{ nh}n viên ch{o h{ng nói năng khéo léo tới đ}u,
nếu gặp lúc đối phương quả thực không cần, thì cüng chẳng thể n{o đạt được mục đích của
việc chào hàng. Vì vậy nói rằng “thuyết phục” vẫn cần phải bắt đầu từ việc tìm hiểu đối
phương.
“Khuyến c|o” cüng l{ một việc làm rất khó, vậy thì khó ở chỗ n{o? Đó không phải là khó
ở chỗ người khuyến c|o không có đủ trình độ, hay khó ở chỗ không bày tỏ được những lời
trong lòng, lại càng không phải là thiếu düng khí nói ra một cách trôi chảy những câu thật

lòng, mà lại khó ở chỗ người khuyến cáo không nhìn thấu được tâm lý của đối phương,
không thể làm cho ý kiến của mình hoàn toàn phù hợp với yêu cầu của đối phương. Chẳng
hạn, đối phương l{ một bậc chính nhân quân tử, mà chúng ta lại nói với họ về việc làm thế
n{o để gi{nh được lợi ích riêng, thì nhất định anh ta sẽ coi thường. Ngược lại, đối với những
hạng người tiểu nhân, trọng cái lợi mà xem nhẹ c|i nghĩa, nếu khuyên bảo anh ta làm một
bậc chính nhân quân tử, anh ta nhất định sẽ cho rằng chúng ta không hiểu thời cuộc, là một
kẻ ngốc chẳng hiểu gì. Những kẻ tiểu nhân, trong bụng thì coi trọng cái lợi, nhưng bề ngoài
thì giả như l{ một bậc quân tử, với hạng người n{y nên đối phó thế n{o đ}y? Nếu bạn
khuyên anh ta làm một bậc quân tử, bề ngoài anh ta nhất định sẽ tiếp thu, nhưng trong
bụng nhất định l{ đang gạt bỏ. Ngược lại, nói với anh ta làm thế n{o để kiếm lợi, trong bụng
anh ta nhất định sẽ tiếp nhận, nhưng ngo{i mặt thì lại tỏ ra vẻ không quan t}m để ý, vì vậy
khuyến c|o người kh|c, trước hết phải hiểu được những tâm lý ảo diệu này của đối phương.

NHÌN THẤU NHAU
Người muốn nhìn thấu người kh|c cüng cần lưu ý l{ người kh|c đồng thời cüng đang
quan sát và muốn nhìn thấu bạn đấy! Nếu bạn coi nhẹ điểm này, chỉ chăm chú nhìn đối
phương thì nhất định sẽ gặp thất bại.
Phần lớn mọi người đều thích bình luận người kh|c: “ông X nói còn dễ nghe hơn l{ h|t,
kỳ thực tôi đ~ rõ bản ý của ông ta từ lâu rồi”. Qua c}u n{y chúng ta có thể thấy được rằng
ông X đang cao giọng nói kia đ~ bị người khác dễ dàng nhìn thấu rồi. Qua ngữ khí v{ th|i độ
bình luận người khác, chúng ta có thể nhìn ra được nhân cách của anh ta.
“Cấp trên hoài nghi cấp dưới, cấp dưới cüng ho{i nghi cấp trên, như vậy trái tim của họ
sẽ đi ngược lại nhau”. Đó l{ c}u nói của một vị tướng người Nhật. Trước thời Chiến quốc ở
Nhật, cüng có một vị tướng nói thế này: “Chủ tướng thường tuyển chọn bộ hạ, bộ hạ cüng
lựa chọn chủ tướng để nương tựa”.
Dưới đ}y xin giới thiệu một số quy tắc có liên quan tới việc vận dụng s|ch lược để nhìn
thấu người kh|c, nhưng khi sử dụng những quy tắc này cần phải đặc biệt lưu ý, nếu không
cẩn thận một chút, bị người khác phát giác, mọi người sẽ ghét bỏ bạn, cảm thấy bạn là
người quá coi trọng t}m cơ. Khả năng nhìn thấu người khác giống như một con dao hai lưỡi
vậy, sử dụng không tốt, bản th}n mình cüng có thể bị thương. Cần nói thêm rằng trong một
số trường hợp cüng không nên qu| chú ý v{o việc nhìn thấu trở lại của đối phương. Chẳng
hạn bạn đồng thời muốn nhìn thấu cả mấy người cấp dưới, nhưng như trên đ~ nói, họ cüng
đang tìm c|ch tìm hiểu bạn, nhìn thấu bạn. Bạn chỉ có hai con mắt, còn đối phương thì lại có
những mấy con mắt. Lúc này, nếu bạn quá chú ý tới việc đối phương nhìn mình như thế nào
thì bạn sẽ mệt nhọc vô cùng. Trong trường hợp đó, chỉ cần hiểu được sự t|c động lẫn nhau
l{ được rồi, vì so với việc quá chú ý tới điều đó thì cứ để cho nó phát triển tự nhiên bạn còn
được tự do thoải m|i hơn.

LỜI CẢNH CÁO CỦA PHÙNG QUÁN

Nếu có người phản bội bạn, bạn nên xử lý ra sao? Ở đ}y tôi xin giới thiệu câu chuyện
“Lời cảnh cáo của Phùng Qu|n”.
Phong trào nuôi kẻ sĩ thời Chiến quốc của Trung Quốc rất thịnh hành, lúc bấy giờ ở
nước Tề đang xưng b| một phương (nay l{ tỉnh Sơn Đông) có người Tể tướng tên là Mạnh
Thường Quân, ông có 3000 thực khách trong nhà (trong truyện Mạnh Thường Quân - “Sử
ký” có ghi). Mạnh Thường Qu}n đối xử rất lịch sự đối với thực khách của mình, ông ta đ~
xây rất nhiều nh{, đồng thời chuẩn bị nhiều ngựa xe chuyên dùng cho các thực khách, thậm
chí mỗi lần lễ, tết ông đều tặng qu{ cho người nhà của các thực khách, vì vậy nhiều danh sĩ
trong thiên hạ đều mộ danh m{ đến.
Nhưng có một hôm, vì đ~ chọc giận Tề Vương nên Mạnh Thường Qu}n đ~ mất chức Tể
tướng, thấy thế những thực kh|ch kia đ~ lần lượt ra đi. Mạnh Thường Qu}n tuy cüng nghĩ
tới sự vô tình của đ|m thực kh|ch, nhưng cüng chẳng biết làm sao. Không lâu sau, một thực
khách tên l{ Phùng Qu|n, l{ người ở lại duy nhất lúc đó, lại đem đến cho Mạnh Thường
Quân một vận may, làm cho Mạnh Thường Quân khôi phục lại được chức Tể tướng.
Lúc n{y đ|m thực kh|ch kia đều muốn quay lại, thế là Mạnh Thường Quân kêu ca với
Phùng Quán rằng: “C|i đ|m vong }n bội nghĩa kia thật thực dụng quá, lúc ta thất thời, họ
kéo nhau bỏ ta m{ đi, b}y giờ ta khôi phục lại được chức quan, họ lại muốn quay về chỗ ta
đ}y... Nếu họ quay lại, ta nhất định chửi rủa họ một trận”.
Nhưng Phùng Qu|n đ~ l{m cho Mạnh Thường Quân hiểu được đại nghĩa, khuyên ông
đừng trách cứ những người đ~ phản bội lại ông, đ}y chính l{ “lời cảnh cáo của Phùng Qu|n”
nổi tiếng trong lịch sử m{ “Sử ký” v{ “Chiến quốc s|ch” đều ghi lại câu chuyện này. Từ xưa
tới nay, câu chuyện n{y luôn được mọi người coi là tài liệu tham khảo trong đối nhân xử
thế. Dưới đ}y chúng ta h~y xem một đoạn lời Phùng Quán khuyên bảo Mạnh Thường Quân:
“Bất cứ việc gì cüng đều có cái lý tất nhiên của nó. Sinh rồi sẽ chết, đ}y l{ quy luật của tự
nhiên. Quan hệ giữa người với người cüng theo quy luật tự nhiên n{y. Lúc ông đại phú đại
quý, mọi người tự nhiên sẽ thích gần ông, nhưng khi ông bần cùng, họ cüng tự nhiên xa lánh
ông, đ}y l{ bản tính của con người. ông đ~ thấy đ|m người đi lại trên chợ chưa? Buổi sáng
nhộn nhịp tấp nập, tới buổi chiều tối thì người ít đi, đó không phải là họ có tình cảm ghét,
thích đối với bản thân chợ, mà là vì buổi tối không còn c|i gì đ|ng mua nữa cả. Những thực
kh|ch kia nghe nói ông đ~ mất chức Tể tướng liền rời xa ông, chẳng phải là vì lẽ đó ư? ông
đừng oán hận họ, ông nên đối xử mặn nồng như trước đ}y mới phải”. Mạnh Thường Quân
nghe xong cảm thấy có lý, liền làm theo lời khuyên của Phùng Quán.
Nếu chúng ta có thể lĩnh hội được cái lý này, thì sẽ có thể đạt tới mức không đắc ý khi
được người khác phỉnh nịnh, không tức giận khi người khác phản bội.
Suy nghĩ n{y của Phùng Quán, nhìn bề ngoài thì là thiệt thòi, nhưng trên thực tế, ông ta
lại đ~ đặt trước nền móng tốt cho căn nh{. Vì vậy, ngôi nhà xây dựng lên sau này sẽ vô cùng
vững chắc.

Con người sống với nhau nếu có lúc không thuận hoà, thì bạn cần xem xét đối phương
vì lý do gì m{ l~nh đạm như vậy, sau đó tìm hiểu kỹ về cá tính của đối phương. Sau khi ho{n
toàn hiểu rõ rồi, sẽ khắc phục từng nhân tố cản trở quan hệ qua lại của các bạn, như vậy
tình bạn x}y đắp nên mới có thể giữ được lâu dài. Nếu không bình tĩnh ph|n đo|n, thì cüng
như khi x}y nh{ m{ không thăm dò địa chấn vậy.
Trong câu chuyện trên nếu chỉ suy xét tới tình bạn v{ tín nghĩa, thì cüng như chỉ chú
trọng tới mái nhà và các vật chất trang trí khác. Những toà nhà kiểu này một khi gặp giông
bão sẽ dễ d{ng đổ sụp.

CÁI KHÓ CỦA VIỆC Đ\NH GI\ NGƯỜI KHÁC
Nếu như có một c|i thước để có thể đ|nh gi| một con người thì thật là tiện lợi biết bao!
Chỉ đ|ng tiếc là chúng ta chẳng thể nào tìm ra được c|i thước như vậy.
Đ|nh gi| gi| trị của một người là một việc khó mà có thể thấy được qua các kỳ thi tuyển
nhân viên của các công ty. Ở các công ty nói chung việc thi tuyển trước hết là thẩm tra hồ sơ
của người dự thi, xem học lực, kinh nghiệm của anh ta có đủ tư c|ch để đưa v{o h{ng ngü
những người dự thi hay không, sau đó mới bắt đầu thi viết, kiểm tra một số kiến thức có
tính chuyên môn hoặc viết một bài ứng dụng. Kiến thức chuyên môn có một tiêu chuẩn
tuyệt đối, nhưng b{i viết thì lại không. Cần phải có mấy người chấm bài, họ cho điểm theo
cách nhìn của họ sau đó thống kê ra thành tích. Từ c|c b{i có điểm số khá cao, họ chọn ra
một số người trong vòng sơ tuyển với số lượng cao gấp mấy lần số người định lấy để tham
gia thi vấn đ|p, cuối cùng họ mới tuyển chọn lấy những người ưu tú, xuất sắc.
Đ}y tuy l{ một phương ph|p thi tuyển khá công bằng, nhưng phương ph|p n{y đ~ phủ
định việc đ|nh gi| bình chọn cá tính. Chúng ta biết rằng, có những người không hiểu được ý
nghĩa của Hội đồng kinh tế châu và Hội đồng quỹ dự phòng quốc tế của Liên hiệp quốc,
nhưng lại rất giỏi trong hoạt động kinh doanh. Cüng có những người do khi thi không được
lễ độ cho lắm nên suýt nữa bị đ|nh trượt, nhưng khi v{o công ty rồi thì lại rất được việc.
Rõ ràng không thể chỉ dựa vào thành tích ở trường, có những học sinh luôn giữ thành
tích cao ở trường, có thể lại chẳng hiểu gì về quan hệ giao tiếp cả.
Có một viên sĩ quan chia 30 thanh niên tham gia đ|nh trận th{nh ba nhóm trước khi
xuất phát. Anh ta chọn ra nhóm thứ nhất gồm 10 người mà anh ta cho rằng rất düng cảm, có
t{i năng, chắc chắn sẽ có những biểu hiện nổi trội; nhóm thứ hai l{ 10 người thể lực kém
một chút, xem ra chẳng có t{i năng gì đặc biệt. 10 người còn lại bị coi là những người quá
bình thường.
Qua thành tích chiến đấu thực tế, nhóm thứ ba bị coi là những người qu| bình thường
thì thành tích chiến đấu rất đặc biệt; nhóm thứ nhất được coi l{ ưu tú nhất thì lại có hai
người đặc biệt sợ sệt, bất tài; nhóm thứ hai được coi là không có khả năng gì thì lại có hai
düng sĩ với chiến công nổi bật.

Nhìn nhầm người, có lẽ là sai lầm của người đ|nh gi|, vì có thể họ đ~ coi nhẹ khả năng
tiềm ẩn trong con người.
Phương ph|p thi tuyển nêu ở trên, không thể nói l{ sai, nhưng đối với nhân tài trong xã
hội, nếu chỉ đặt họ trong sự phát triển đồng đều, thì tổ chức xã hội đó sẽ thiếu đi sức sống.

THƯỚC ĐO CON NGƯỜI
“Nhìn mặt mà bắt hình dong” l{ lỗi dễ phạm phải nhất của mọi người nói chung. Khi
chúng ta đ|nh gi| người khác, tuyệt đối không thể chỉ dùng một con mắt để quan sát, mà
phải dùng cả hai mắt để nhìn cho thấu đ|o. Vì có những người diện mạo bên ngoài hung dữ,
nhưng trong lòng có thể lại rất hiền l{nh, lương thiện.
Có một c}u danh ngôn: “Những người làm việc giỏi giang, không nhất định l{ có trình độ
hiểu biết cao”.
Nếu chúng ta chỉ quan sát bằng một con mắt, nhất định chỉ có thể nhìn thấy một mặt
giỏi giang khéo léo của anh ta, nhưng nếu nhìn bằng cả hai mắt, thì cái nhìn thấy được chắc
chắn sẽ hơn hẳn.
“Những người có düng khí, tuy có thể làm những việc khiến cho người khác kinh ngạc,
nhưng những người thật sự lập được công trạng lớn thì lại thuộc về những người biết tự
kiềm chế bản th}n”. C}u nói n{y có thể nói l{ đ~ dùng cả hai con mắt để nhìn thấu.
Mọi người nói chung đều thích những người thông minh lanh lợi, ăn nói khéo léo, m{
coi nhẹ những người lầm lì ít nói, chỉ biết vùi đầu vào công việc. Chúng ta không thể nói là
loại người nào tốt, loại người nào xấu, vì họ đều có những mặt mạnh mặt yếu. Vì vậy, là cấp
trên, nếu có thể nhìn thấy được sự khác nhau cá biệt của cấp dưới, và làm cho họ phát huy
được hết năng lực tiềm tàng, thì sự l~nh đạo của anh ta có thể coi l{ đ~ th{nh công. Phần
trên tôi đ~ đề cập tới việc không thể dùng một c|i thước để đ|nh gi| người khác, mà phải
dùng các loại, các kiểu thước thì mới có thể cho được kết quả chính xác. Bây giờ chúng ta
hãy bàn về các chủng loại thước khác nhau.
Chẳng hạn khi chúng ta bầu một đại biểu quốc hội, thước đo sử dụng tất nhiên là khác
nhau. Khi bầu đại biểu quốc hội, nếu chỉ dùng chiếc thước “có thể đem lại phúc lợi cho địa
phương hay không”, thì khó m{ chọn ra được ứng cử viên thích hợp. Cüng tương tự, nếu
chọn ra đại biểu thành phố, nếu lấy c|i thước “một quan chức ngoại giao” để đo anh ta, thì
sẽ không có ý nghĩa gì cả. Công ty muốn tuyển nh}n viên cüng cần dùng các loại thước với
các tính chất kh|c nhau để đ|nh gi| nh}n t{i thì mới có thể chính xác. Dùng com-pa để do
độ dài hoặc dùng thước thẳng để do độ cong, thì đều không đúng đắn. Xin đưa ra một vài ví
dụ:
Có một vị viên ngoại, chính thất của ông ta chết, hai người thiếp của ông ta một thì rất
đẹp, một thì lại rất xấu, khi ông ta muốn chọn một trong hai người để lập chính thất, bạn bè

đều cho rằng chắc chắn ông ta chọn người xinh đẹp kia, không ngờ ông ta lại chọn người
thiếp xấu xí. Bạn bè đều rất ngạc nhiên, bèn hỏi ông ta:
- Kỳ thật? Tại sao anh lại không chọn người thiếp xinh đẹp làm phu nhân?
- Vì người xấu không có lòng hư vinh, m{ bên trong cô ấy tu dưỡng tốt, vì vậy để cô ấy
điều hành việc nhà là khá thích hợp.
Thiện lương v{ t{ |c
Ở Nhật đ~ từng xảy ra một vụ hung sát. Một học sinh cấp ba đ~ giết chết người bạn thân
cùng phòng mình. Nguyên nhân giết người không phải là do cãi lộn nhau, m{ l{ khi đang
học trong phòng, hung thủ đột nhiên giết chết đối phương.
Theo báo chí, khi học ở cấp ba, thành tích của hung thủ rất xuất sắc, nhưng khi chuẩn bị
thi v{o Trường Đại học Kyodo, do bị suy nhược thần kinh nên hung thủ bị buộc phải học tụt
lại. Trong thời gian học tụt một năm so với các bạn, tình bạn đ~ biến thành sự thù hận, vì
vậy nên mới nảy sinh động cơ giết người của hung thủ.
Như vậy cho thấy, chỉ là oán hận do thi cử không như ý muốn m{ sinh ra mưu s|t,
nhưng nghiên cứu kỹ chúng ta sẽ phát hiện thấy tính c|ch con người thật đ|ng sợ biết bao?
Vạn nhất người bạn th}n đang cười nói vui vẻ, sống hoà thuận bên bạn, bỗng nảy sinh ý
định giết người, lúc đó bạn sẽ làm thế n{o đ}y?
Trong lòng con người hoặc ít hoặc nhiều đều có c|i |c, nhưng con người có lý trí, có thể
kiềm chế thích đ|ng h{nh động suy nghĩ của mình. Cần trấn |p đúng lúc những động cơ t{
ác, nếu không thì xã hội không biết sẽ tàn bạo hỗn loạn biết bao!
Hai nhân vật Jekyll và Hyde trong cuốn tiểu thuyết của nh{ văn Anh Stevenson cüng
vậy, người ta thường lấy anh ta làm danh từ chỉ nhân cách hai mặt. “Tiến sĩ Jekyll lương
thiện, đ~ bị ảnh hưởng của thuốc đ~ biến thành Hyde |c độc”.
Từ năm 1885, khi xuất bản chuyện này cho tới nay, dường như không ai không biết, còn
Stevenson cüng nổi tiếng vì quan điểm thiện lương v{ t{ |c của Hyde, trong lòng người hoặc
ít hoặc nhiều đều đồng thời có cái thiện và cái ác. Trên thực tế, nếu không nghiêm trọng lắm
thì cüng chẳng có gì đ|ng nói, vì tính c|ch của con người vốn đ~ không phải l{ đơn nhất, mà
là sự biểu hiện của nhiều mặt, chỉ có điều l{ không rõ r{ng m{ thôi. Trong lòng con người
không chỉ có suy nghĩ của thần và quỷ, mà còn kèm thêm cả nhiều tâm trạng phức tạp.
Con người có tâm lý phức tạp, nếu chúng ta chỉ bình luận người khác từ một phía, thì sẽ
không có c|ch n{o để hiểu rõ đối phương được, vì người tốt cüng có lúc l{m việc xấu, người
xấu thì đôi khi cüng l{m việc tốt. Giả dụ người mà bạn tin tưởng lại lừa gạt bạn, bạn nhất
định sẽ nổi trận lôi đình, giận dữ mãi, kỳ thực như vậy là uổng công. Bạn nên tr|ch mình đ~
không phòng bị từ trước, hơn nữa không quan s|t đối phương từ nhiều phía. Đối với lối
quan sát một phía, suy xét lại, thì kẻ đ|ng }n hận lại chính là bạn.

Tất nhiên không phải là tôi chủ trương cứ luôn luôn ho{i nghi người kh|c. Người Nhật
có c}u: “H~y quan s|t đối phương như một tên trộm vậy!”.
Câu nói này không thể có được trong quan hệ giao tiếp vì nếu chúng ta thật sự l{m như
vậy, một mặt lương t}m sẽ không yên, mặt khác có thể sẽ mắc chứng thần kinh quá nhạy
cảm.
Vậy thì tính c|ch con người rốt cục là thiện hay |c? Đó l{ vấn đề cơ bản nhất khi nhìn
thấu đối phương. Về vấn đề này, trong cuốn “H{n Phi Tử” có ghi:
“Người ...